Η οδύσσεια του δεκανέα Νικολάου Μαργαριτούλη από τον Προφήτη Ηλία του Άνω Βόλου αρχίζει τον Δεκέμβριο του 1913 και διαρκεί έξι χρόνια, μέχρι τον Ιούνιο του 1919.
1913 (Δεκέμβριος): Νεοσύλλεκτος στη Λάρισα.
1914-1916: Δεκανέας πεζικού του 19ου Συντάγματος πεζικού της VΙΙ Μεραρχίας του Δ΄ Σώματος Στρατού στη Μακεδονία.
1916 (Σεπτέμβριος): Το Δ΄ Σώμα Στρατού, για να αποφύγει βουλγαρική αιχμαλωσία, ζητά υπό όρους «προστασία» από τη Γερμανία. Μεταφορά 7.000 ανδρών από τη Δράμα στην πόλη Γκαίρλιτς της Γερμανικής Αυτοκρατορίας.
1916-1918: Παραμονή ως φιλοξενούμενοι του Κάιζερ στο Γκαίρλιτς (γιορτές, γάμοι, θάνατοι, εργασία).
1918 (Νοέμβριος): Λήξη του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου και επανάσταση του Νοεμβρίου στη Γερμανία. Δημιουργία του πρώτου ελληνικού «σοβιέτ» στο στρατόπεδο του Δ΄ Σώματος Στρατού στο Γκαίρλιτς. Αναρχία.
1918 (Δεκέμβριος): Απόδραση από το στρατόπεδο και περιπετειώδης φυγή από το Γκαίρλιτς για την Ελλάδα, μέσω Αυστρίας, Ουγγαρίας και Ρουμανίας.
1919 (Ιανουάριος): Εξορία στην Κρήτη στα «πειθαρχικά τάγματα».
1919 (Ιούνιος): Τέλος της εξορίας και επιστροφή στον Βόλο.