Στην ανά χείρας μελέτη δημοσιεύονται έγγραφα του Προξενείου Θεσσαλονίκης της περιόδου 1833-1889. Μέσα από αυτά ο αναγνώστης μπορεί να παρακολουθήσει τη σταδιακή εκπόνηση της αλυτρωτικής πολιτικής της Ελλάδας στον μακεδονικό χώρο, τη διακύμανση των ελληνοοθωμανικών σχέσεων καθώς και την ανάδυση, μετά το 1856, του σλαβικού παράγοντα, ο οποίος επανακαθόρισε την ισορροπία των δυνάμεων στην περιοχή. Ταυτόχρονα, τα προξενικά έγγραφα φωτίζουν άγνωστες πτυχές από τη ζωή των ελληνικών κοινοτήτων σε διάφορες πόλεις της Μακεδονίας και ιδιαίτερα στη Θεσσαλονίκη, τη διαμόρφωση των σχέσεών τους με την εβραϊκή κοινότητα αλλά και με τα υπόλοιπα `σύνοικα` στοιχεία. Τέλος, με ιδιαίτερη ένταση αναδεικνύεται και το ζήτημα της ληστείας, το οποίο αποτέλεσε, ίσως, το σημαντικότερο εσωτερικό πρόβλημα που ταλάνισε το ελληνικό Βασίλειο επιδεινώνοντας και τις διπλωματικές του σχέσεις με την Υψηλή Πύλη.

[Απόσπασμα από το κείμενο στο οπισθόφυλλο της έκδοσης]